29.09.2025: Διεθνής Ημέρα Ευαισθητοποίησης για την Απώλεια και τη Σπατάλη Τροφίμων

Η 74η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών έχει ορίσει την 29η Σεπτεμβρίου ως τη Διεθνή Ημέρα Ευαισθητοποίησης για την Απώλεια και τη Σπατάλη Τροφίμων (International Day of Awareness of Food Loss and Waste - IDAFLW). Τόσο ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (Food and Agriculture Organization - FAO), όσο και το Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UN Environment Program - UNEP) διοργανώνουν σε αυτό το πλαίσιο στοχευμένες δράσεις, προκειμένου η διεθνής κοινότητα να ενημερώνεται για την έκταση του προβλήματος και να ενεργοποιείται για την αναζήτηση και την εφαρμογή ολοκληρωμένων και αειφορικών λύσεων για την αντιμετώπισή του, σε συλλογικό αλλά και σε ατομικό επίπεδο.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών:

- περίπου το 30% των τροφίμων που παράγονται παγκοσμίως χάνεται ή απορρίπτεται,

- ποσότητα για την οποία καταναλώνεται το 25% της συνολικής ποσότητας νερού του γεωργικού τομέα κάθε χρόνο,

- οδηγώντας στην παραγωγή του 8% των ετήσιων παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Απώλεια τροφίμων μπορεί να συμβαίνει σε διάφορα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας και σε όλο το μήκος της εφοδιαστικής αλυσίδας (π.χ. δυσμενείς καιρικές συνθήκες, ακατάλληλος χρόνος συγκομιδής, δυσκολίες σε αποθήκευση και διάθεση, ανθρώπινα σφάλματα), ενώ η σπατάλη τους μπορεί να οφείλεται σε όρους του λιανεμπορίου (π.χ. περιορισμένη ζήτηση) ή της εστίασης (π.χ. έλλειψη προγραμματισμού), σε οικιακές συνήθειες (π.χ. αγορά ποσοτήτων που δεν καταναλώνονται έως την ημερομηνία λήξης των προϊόντων) κ.ά.

Πέρα από τις περιβαλλοντικές και οικονομικές προεκτάσεις, η μη σπατάλη και η ορθή αξιοποίηση τροφίμων έχει και μια ουσιαστική κοινωνική και ανθρωπιστική διάσταση. Η παροχή αδιάθετων ή τροφίμων που περισσεύουν σε άτομα και οικογένειες που βρίσκονται σε επισιτιστική ανασφάλεια, σε κοινωνικά ευάλωτες ομάδες (όπως άνεργοι, χαμηλοσυνταξιούχοι, μονογονεϊκές οικογένειες, άστεγοι, πρόσφυγες και μετανάστες), αλλά και σε ολόκληρες κοινότητες που πλήττονται από φτώχεια ή κρίσεις, συνιστά πράξη κοινωνικής αλληλεγγύης και ταυτόχρονα συμβολή στην προστασία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Έτσι, η προσπάθεια περιορισμού της απώλειας και της σπατάλης τροφίμων δεν είναι μόνο περιβαλλοντική προτεραιότητα, αλλά και ουσιαστική επένδυση στην κοινωνική δικαιοσύνη και συνοχή.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη (ΠΕ/ΕΑΑ) είναι κομβικός. Όχι μόνο στη σχολική εκπαίδευση, όπου οι μαθητές/τριες αναπτύσσουν γνώσεις, στάσεις και δεξιότητες υπεύθυνης κατανάλωσης, αλλά και μέσα από προγράμματα μη τυπικής εκπαίδευσης που ενδυναμώνουν πολίτες, επαγγελματίες, επιχειρήσεις, οργανισμούς, πολιτικούς, φορείς της κοινωνίας των πολιτών και λήπτες αποφάσεων. Μέσα από τη μάθηση, την ενημέρωση και την ενεργό συμμετοχή, η ΠΕ/ΕΑΑ συμβάλλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση μιας κουλτούρας αειφορίας, στην κινητοποίηση της κοινότητας και στη δημιουργία πρακτικών λύσεων που περιορίζουν την απώλεια και σπατάλη τροφίμων.

Ορισμένες πρακτικές λύσεις για τη μείωση της απώλειας και σπατάλης τροφίμων, μέσω της ΠΕ/ΕΑΑ και της δράσης στην κοινότητα είναι:

• Η διανομή αδιάθετων τροφίμων μέσω κοινωνικών παντοπωλείων και τραπεζών τροφίμων.
• Σωστός προγραμματισμός και αποθήκευση σε σχολεία, επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
• Εφαρμογές και ψηφιακά εργαλεία που βοηθούν στον έλεγχο των αποθεμάτων και στη διαχείριση πλεοναζόντων τροφίμων.
• Εκπαιδευτικά προγράμματα και καμπάνιες ευαισθητοποίησης, για μαθητές, πολίτες και επαγγελματίες στον χώρο της εστίασης και του λιανεμπορίου.

Με αυτούς τους τρόπους και άλλες καινοτόμες δράσεις, η γνώση και η ενεργός συμμετοχή της κοινωνίας μπορούν να μετατραπούν σε πράξεις με άμεσο αντίκτυπο στην αειφορία και στην κοινωνική αλληλεγγύη.

Ο περιορισμός της απώλειας και της σπατάλης τροφίμων αποτελεί σαφή προτεραιότητα στην Ατζέντα του ΟΗΕ για την Αειφόρο Ανάπτυξη (Στόχος 12.3), και η ΠΕ/ΕΑΑ, μέσα από εκπαιδευτικά προγράμματα και δράσεις, υπηρετεί ενεργά αυτόν τον στόχο, καλώντας όλες και όλους μας να συμμετάσχουμε, να δράσουμε και να γίνουμε μέρος της λύσης.

#FoodLoss #FoodWaste #ForThePlanet #ForThePeople #Sustainability #SustainabilityEducation #EnvironmentalEducation

 

Πρόγραμμα 6ης Επιστημονικής Συνάντησης Νέων Ερευνητών και Ερευνητριών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση για την Αειφορία (20-21/09/2025)

 

Η Ελληνική Επιστημονική Εταιρεία Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για την Αειφορία (ΕΛ.Ε.ΕΤ.Π.Ε.Α), σε συνεργασία με το Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (Εργαστήριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης/Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη) και το Παιδαγωγικό Τμήμα Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Εργαστήριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης) του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, σας προσκαλούν να συμμετάσχετε στην 6η Επιστημονική Συνάντηση Νέων Ερευνητών και Ερευνητριών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση για την Αειφορία (ΠΕΑ).

Η Συνάντηση θα πραγματοποιηθεί εξ αποστάσεως το Σάββατο 20 και την Κυριακή 21 Σεπτεμβρίου 2025.

Αναλυτικό Πρόγραμμα

Αίτηση/Δήλωση Συμμετοχής 

6η Επιστημονική Συνάντηση Νέων Ερευνητών και Ερευνητριών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση για την Αειφορία

 

Η Ελληνική Επιστημονική Εταιρεία Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για την Αειφορία (ΕΛ.Ε.ΕΤ.Π.Ε.Α), σε συνεργασία με το Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία (Εργαστήριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης/Εκπαίδευσης για την Αειφόρο Ανάπτυξη) και το Παιδαγωγικό Τμήμα Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Εργαστήριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης) του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, σας προσκαλούν να συμμετάσχετε στην 6^η Επιστημονική Συνάντηση Νέων Ερευνητών και Ερευνητριών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση για την Αειφορία (ΠΕΑ).

Η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί εξ αποστάσεως το Σάββατο 20 και την Κυριακή 21 Σεπτεμβρίου 2025.

Η επιστημονική συνάντηση απευθύνεται σε: 

1. Διδάκτορες, υποψηφίους/ες διδάκτορες και μεταδιδάκτορες ελληνικών και ξένων πανεπιστημίων στο αντικείμενο της ΠΕ/ΕΑΑ
2. Αποφοιτήσαντες μεταπτυχιακούς/ές φοιτητές/τριες και εν ενεργεία μεταπτυχιακούς/ές φοιτητές/τριες ΠΜΣ στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, με κατεύθυνση σε συναφές με την ΠΕΑ αντικείμενο
3. Μέλη ΔΕΠ που επιβλέπουν διδακτορικές διατριβές και/ή μεταπτυχιακές διπλωματικές και/ή διδάσκουν σε ΠΜΣ ελληνικών και ξένων Πανεπιστημίων στο αντικείμενο της ΠΕΑ
4. Μέλη της ΕΛ.Ε.ΕΤ.Π.Ε.Α.
5. Άλλες/ους ερευνήτριες/ές στον χώρο της ΠΕΑ
6. Πτυχιούχους και προπτυχιακούς φοιτητές/τριες πανεπιστημιακών τμημάτων που ενδιαφέρονται να εγγραφούν σε ΠΜΣ για την ΠΕΑ ή να εκπονήσουν διδακτορική διατριβή
7. Εκπαιδευτικούς και άλλα στελέχη της εκπαίδευσης που εμπλέκονται ενεργά με την πράξη και/ή την έρευνα στον χώρο της ΠΕΑ

Σημαντικές ημερομηνίες:

• Καταληκτική ημερομηνία υποβολής εργασιών: Κυριακή 15 Ιουνίου 2025
• Ανακοίνωση αποδοχής εργασιών: Τρίτη 15 Ιουλίου 2025
• Ανακοίνωση Προγράμματος 6^ης Επιστημονικής Συνάντησης: Παρασκευή 5 Σεπτεμβρίου 2025

Aναλυτική ανακοίνωση και έντυπα συμμετοχής

Aφίσα

Εκδήλωση του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (ΕργΠΕ) ΕΚΠΑ (Τρίτη, 3/6/2025)

 

Το Εργαστήριο   Περιβαλλοντικής  Εκπαίδευσης (ΕργΠΕ) του Παιδαγωγικού Τμήματος Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ εγκαινιάζει έναν νέο κύκλο εκδηλώσεων με τίτλο:

 

“Anthropocene” – Περιβαλλοντικές Ανθρωπιστικές Επιστήμες & Τέχνες για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση για την Αειφορία

 

Η πρώτη εκδήλωση του κύκλου θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 3 Ιουνίου, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος (5 Ιουνίου), και θα φιλοξενήσει μια παράσταση σύγχρονου πειραματικού θεάτρου σκιών και αντικειμένων με τίτλο “Hikaru”, με την Αναστασία Παράβα και το Paramana  Puppet Theater.

 

Η εκδήλωση επιχειρεί να ανοίξει έναν διάλογο ανάμεσα στις τέχνες, τις ανθρωπιστικές επιστήμες και την περιβαλλοντική εκπαίδευση για την αειφορία στην εποχή της Ανθρωπόκαινου – μια εποχή βαθιάς οικολογικής κρίσης, αλλά και ευκαιριών για αναστοχασμό, αναθεώρηση των ανθρωποκεντρικών μας αφηγήσεων και προώθηση αλλαγών.

 

Ημερομηνία: Τρίτη 3 Ιουνίου 2025

Ώρα έναρξης: 12:15

Χώρος: Αμφιθέατρο AULA, Φιλοσοφική Σχολή ΕΚΠΑ

 

Πρόσκληση - Πρόγραμμα εκδήλωσης

Αφίσα εκδήλωσης

Συμμετοχή του ΕργΠΕ – ΕΚΠΑ στο Συνέδριο “Narratives for Ecological and Sustainable Transition(s). Nesting Theory and Praxis through Literature-Based Workshops” (Bergamo, 21-22 Μαΐου 2025)

Η Διευθύντρια του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (ΕργΠΕ) – ΕΚΠΑ, Καθηγήτρια Μαρία Δασκολιά, συμμετείχε εκπροσωπώντας το ΕργΠΕ στις εργασίες του διεθνούς Συνεδρίου με τίτλο “Narratives for Ecological and Sustainable Transition(s). Nesting Theory and Praxis through Literature-Based Workshops”, το οποίο οργανώθηκε από το NEST Research Network και πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο του Bergamo, στις 21-22 Μαΐου 2025.

Βασική έννοια του Συνεδρίου αυτού ήταν εκείνη του «φωλιάσματος» (nesting), η οποία προσεγγίστηκε κυρίως με δύο τρόπους:

α) Καταρχάς, μεταφορικά, ως ένα θεωρητικό, επιστημολογικό και ηθικό, πλαίσιο προσέγγισης, έρευνας και αξιοποίησης των διαφορετικών μορφών «περιβαλλοντικών αφηγήσεων», με έμφαση στην ανάδειξη και καλλιέργεια ενός ενεργού ενδιαφέροντος και φροντίδας για τις εύθραυστες ευαλωτότητες των ανθρώπινων και μη-ανθρώπινων όντων και τόπων, και με στόχο τη μετάβαση σε έναν καλύτερο κόσμο, κατά το πρότυπο του «οίκου» (oikos), δηλαδή πιο αειφορικού και χωρίς αποκλεισμούς, που βασίζεται σε και προωθεί ένα σύστημα μετα-ανθρωποκεντρικών νοημάτων και αξιών (Braidotti, 2019).

Και (β) πιο περιγραφικά, ως το «φώλιασμα» διαφορετικών μορφών περιβαλλοντικών αφηγήσεων της μιας μέσα στην άλλη, και όλες μαζί μέσα από βιωματικές, ενσώματες, αναστοχαστικές και κοινωνικά κριτικές μαθησιακές εμπειρίες που επιδιώκουν τους παραπάνω στόχους, τόσο μέσα σε τυπικά-σχολικά περιβάλλοντα όσο και σε μη-τυπικά εκπαιδευτικά πλαίσια, όπως επίσης και μέσα από τη συμμετοχή στις τοπικές κοινότητες και στην κοινωνία των πολιτών.

 

 

Όλοι οι συμμετέχοντες (ακαδημαϊκοί ερευνητές, στοχαστές και καλλιτέχνες) προσκλήθηκαν να παρουσιάσουν τις ερευνητικές εργασίες τους σε ειδικές διαδραστικές συνεδρίες, συζητήσεις και εργαστήρια, που οργανώθηκαν γύρω από τις αναρτημένες καθ’ όλη τη διάρκεια ανακοινώσεις τους (posters).

Η εργασία που παρουσίασε η κ. Δασκολιά από κοινού με τη μεταδιδακτορική ερευνήτρια και συνεργάτιδα του ΕργΠΕ, κ. Νάγια Γρίλλια, είχε τίτλο “Nesting environmental narratives: Exploring metaphors in student teachers’ reflective accounts” [«Ενσωματώνοντας περιβαλλοντικές αφηγήσεις: Εξερευνώντας τις μεταφορές στις αναστοχαστικές αφηγήσεις μελλοντικών εκπαιδευτικών (φοιτητών παιδαγωγικών τμημάτων)], αποτελεί μέρος μιας εν εξελίξει έρευνας που υλοποιείται στο πλαίσιο του ΕργΠΕ. Η συζήτηση που ακολούθησε γύρω από το σκεπτικό, τη θεωρητική πλαισίωση, τη μεθοδολογική προσέγγιση και τα αποτελέσματα της έρευνας συγκέντρωσαν μεγάλο ενδιαφέρον και πολλές προτάσεις για νέες συνεργασίες. Αντίστοιχα σημαντικός ο αντίκτυπος και από την παρουσίαση της κ. Δασκολιά άλλων ερευνητικών και εκπαιδευτικών δράσεων και προγραμμάτων του ΕργΠΕ, που προωθούν διεπιστημονικές προσεγγίσεις διαφορετικών αφηγηματικών μορφών και μέσων με θέμα, προσανατολισμό και στόχο το περιβάλλον και την αειφορία, όπως επίσης η οπτική και συμβολή της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης/ Εκπαίδευσης για την Αειφορία προς την κατεύθυνση αυτή.

#NEST #Oikos #EnvironmentalNarratives #EnvironmentalHumanities #EnvironmentalEducation #SustainabilityEducation

Συμμετοχή του Εργαστηρίου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (ΕργΠΕ) στην Τελική Συνδιάσκεψη του ευρωπαϊκού έργου ACCTING

 

Το Εργαστήριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (ΕργΠΕ) του ΕΚΠΑ συμμετείχε, κατόπιν πρόσκλησης, στην Τελική Συνδιάσκεψη του ευρωπαϊκού έργου ACCTING – AdvanCing behavioural Change Through an Inclusive Green deal, που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες στις 29 Απριλίου 2025.

Το έργο ACCTING, στο πλαίσιο του HORIZON 2020, εστιάζει στην κατανόηση των επιπτώσεων των πολιτικών της Πράσινης Συμφωνίας σε ευάλωτες ομάδες και στην προώθηση της κοινωνικής δικαιοσύνης και της αλλαγής συμπεριφοράς για μια πράσινη και δίκαιη Ευρώπη.

Εκ μέρους του ΕργΠΕ, η Καθηγήτρια Μαρία Δασκολιά, Διευθύντρια του Εργαστηρίου, παρουσίασε τον σχεδιασμό και την εξέλιξη νέας έρευνας που υλοποιείται στο ΕργΠΕ και αφορά στην ενδυνάμωση των εκπαιδευτικών για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, ως μοχλό για ένα αειφόρο και κοινωνικά δίκαιο μέλλον.

Η έρευνα αυτή, που περιλαμβάνει τον εντοπισμό κρίσιμων “πράσινων και ψηφιακών δεξιοτήτων” των εκπαιδευτικών και τον σχεδιασμό σχετικού προγράμματος επιμόρφωσης, υλοποιείται στο πλαίσιο της διδακτορικής διατριβής της Μαρίας Πλιώτα, υποψήφιας διδάκτορος στο ΕργΠΕ.

Περισσότερα για το έργο και το συνέδριο:

ACCTING Project: https://accting.eu/the-project/

Final Conference: https://accting.eu/acctings-final-conference/programme/